HƯƠNG NGỒI IM. Quốc nói đúng. Trong nghề làm báo. Phương cũng từng thấy như thế. Mỗi ngày phải moi tim, nặng óc để tìm những sáng kiến, những ý tưởng ra bán cho độc giả. Nhiều khi nhàm chán đến phát sợ, mà vẫn phải làm. Vì những hào quang phù phiếm của cái nghề làm cho chàng cũng như những kẻ khác cảm thấy yêu nghề, cứ phụng sự mãi cho những nhàm chán ấy. Nhiều khi gặp chuyện bất công, không vừa ý Phương phải kêu lên:

- Cái nghề bạc bẽo.

Nhưng chàng không sao rời bỏ được cái nghề bạc bẽo.

Quốc chợt lên tiếng:

- Còn cậu dạo này ra sao?

- Em vẫn làm cho hai tờ. Cũng chẳng có gì đáng nói, trừ những phút giây ngụp lặng trong phóng túng tự do của nghề.

- Ừ, nghề làm báo tự do nhất trong các nghề. Ngày trước tôi cũng từng theo đuổi nghề ấy mấy năm. Vui, hoạt động mà cũng vất vả cực nhọc.

- Dạo này làm ăn khó khăn lắm anh.

- Tình trạng chung mà.

- Nhiều khi đã buồn, làm tin cả ngày, gặp toàn tin đánh nhau, tham nhũng, trộm cướp… lại càng nản hơn.

- Chính thế. Những lúc đó chỉ có cách nghĩ tới hạnh phúc nhỏ nhoi của gia đình may ra mới có cố gắng làm việc.

- Anh có gia đình để lo lắng, săn sóc, còn em độc thân thì…

- Cậu có tình yêu chứ.

Phương chợt cười nhỏ:

- Em nói riêng với anh. Sự thực, tình yêu đó với em vẫn còn xa lạ và khó hiểu. Em không hiểu mình đã thực sự sống trong hạnh phúc hay chưa nữa.

Quốc búng mẩu tàn thuốc xuống vườn, đốm lửa chui mất trong thảm cỏ đen thẫm.

- Hạnh phúc do mình tạo ra, nó không tự nhiên đến.

- Em chưa biết cách tạo ra hạnh phúc. Em chỉ cảm nhận và thụ hưởng, khi đó em thấy nó ngắn ngủi và mong manh. Đàn bà nghĩ và suy luận khác đàn ông nhiều quá, phải không anh? Nên cứ phải bực mình vì em khó hòa hợp với họ.

- Cậu có bạn gái khác ngoài cô Hòa?

Phương ngập ngừng:

- Vài người. Nhưng với em Hòa là…

Quốc cười nhỏ:

- Biết rồi. Cậu khỏi phải rào đón, tôi không có ý đó. Chuyện ấy với đàn ông con trai chẳng có gì đáng nói. Tôi chỉ có ý định nói về đàn bà thôi. Sự suy nghĩ và quyết định của họ và đàn ông khác nhau như hai thái cực. Đàn bà suy nghĩ và suy diễn bằng trực giác và xúc cảm, còn đàn ông thì trái lại, dựa trên suy luận hợp lý. Phụ nữ thường chủ quan và nhìn người khác qua những hình ảnh mà họ dựng lên do sự chủ quan đó. Đối tượng của họ được cấu tạo bằng cảm xúc và ý nghĩ, trong lúc đàn ông phân tích họ bằng lí luận tránh sao khỏi mâu thuẫn.

- Em thấy phụ nữ nói gì chưa chắc đã phản ánh đúng ý nghĩ của họ.

- Bởi vậy nói chuyện với họ là phải luôn luôn suy diễn một cách cực nhọc. Suy luận bằng lý trí hỏng hết. Tình cảm và trực giác mới là căn bản để tự mình dựa vào và cư xử với họ.

- Anh có kết luận tổng quát nào về phụ nữ?

Quốc bật cười thành tiếng ròn rã:

- Câu hỏi to lớn quá. Nhưng đại khái như thế này: Có thể nói hầu hết phụ nữ có những xúc cảm và đòi hỏi căn bản giống nhau. Thí dụ họ muốn mình được người khác chú ý, ca tụng, cầu cạnh và chăm sóc. Hoặc kính trọng càng tốt. Họ muốn mình thành khẩn xác nhận họ xinh đẹp, trẻ trung, khác người “không giống ai”, nhiều nữ tính. Có nhiều người thích được khen là ngoan, hiền thục hoặc tài giỏi. Họ thích được chiêm ngưỡng xa vời như một nữ thần nhưng cũng cận kề như một sự gì không thể thiếu vắng hàng ngày, hàng giờ.

Điều ước muốn to tát hơn hết của phái yếu có lẽ là sự lãng mạn và trữ tình. Sống trong khung cảnh đó, họ có cảm giác họ hạnh phúc và sung sướng hơn kẻ khác. Họ cần những cảm giác mạnh, những xúc động sâu xa để thấy mình quan trọng, là cần thiết.

Phương thở ra một hơi dài:

- Chà, khó quá.

Quốc gật đầu:

- Khó thật. Đàn ông luôn luôn phải đóng cả hai vai trò vị tha và vị kỷ.

- Đàn bà hình như lúc nào cũng muốn bảo người đàn ông là: chưa đủ, anh còn thiếu sót quá.Và em là em, em không giống bất cứ ai.

- Đúng. Người nào cũng muốn mình độc đáo. Và có nhiều nữ tính. Vì như thế, đàn bà mới là… đàn bà.

Có những cái nhỏ nhặt nhưng rất quan trọng. Nhiều khi, chính những điều mà cậu cho là tầm thường, nhỏ nhặt chẳng đáng chú ý lại là chứa đựng đầy ý nghĩa với họ. Một món quà nhỏ, một bông hoa, một cử chỉ săn sóc… đó là những hình ảnh, những bóng dáng kỷ niệm của hạnh phúc họ.

Phương ngồi nghe và nghiền ngẫm những điều Quốc nói. Hình như có nhiều điểm rất đúng với chàng. Với Hòa, với những người con gái chàng quen.

Phương thích sống trong náo động, xô bồ nên dễ dàng chán nản khi gặp chuyện không vừa ý. Với Thái Hòa, hình như Phương cảm thấy yên ổn nhất. Nàng cũng giống chàng ở sự hoạt động, ở những ồn ào vui nhộn. Những người kia bắt chàng phải nghĩ ngợi, và chịu đựng, nên Phương không mấy khi thấy thảnh thơi khi rời xa họ. Tìm đến như một thói quen, và xa rời vì những bứt rứt. Những lúc đó Phương lại hối, sao người mình tìm đến lại không phải là Hòa? Thái Hòa không đòi hỏi, không bắt buộc chàng một điều gì, phải chăng đó là tính nàng, hay tại nàng còn bận rộn vì những thứ khác như gia đình, học hành nên cảm thấy đầy đủ?

Phương chép miệng:

- Người ta bảo yêu đương là một nghệ thuật, không sai tí nào.

Quốc mỉm cười trước vẻ nhiệt thành của người bạn trẻ. Nói chuyện về những vấn đề liên quan đến tình yêu, phụ nữ, là các người trẻ tuổi thường có thái độ như vậy.

- Mỗi người là cả một thế giới.

Quốc nói. Và Phương triết lý vụn:

- Tóm lại, tình yêu là những gì bí mật và rắc rối. Đàn bà lại càng rắc rối và khó hiểu hơn, anh nhỉ?

- Đàn bà không thích đàn ông nói xấu họ.

Quốc giật mình nhìn lại. Thái Hòa đứng sau lưng, nhìn hai người với vẻ khiêu khích.

Quốc cười:

- Nào có ai dám nói xấu quý bà quý cô đâu.

Thái Hòa chỉ tay vào Phương:

- Anh Quốc thì có thể tin được, chứ còn tay kia thì chưa chắc.

Phương kêu:

- Ơ hơ. Người ta nói xấu gì đâu?

- Cái mặt trông… gian lắm.

Ba người cùng cười. Thái Hòa nói:

- Anh vào chị nhờ chút việc.

Quốc bảo:

- Ừ. Cô cậu ngồi chơi nhé.