ua đêm mưa gió, trời bắt đầu hừng sáng. Lũ mây xám kéo nhau đi để lộ nền trời đang được tô hồng bằng những tia nắng sớm. Gió thổi lay bay đuổi nốt đám sương mờ tụ trắng trên cây cỏ.

Một con gà trống đậu trên nóc giạ vỗ cánh gáy chào bình minh, và trên mái nhà gần đấy một chú mèo kêu meo meo đáp lại.

Đám người chạy lụt đứng trên đồi nhìn làn nước xoáy quanh những mái nhà chưa bị cuốn trôi, sốt ruột chờ nước rút. Mực nước từ trên nguồn bỗng dưng đổ xuống, tràn ngập ấp Tân Lập, đang rút đi nhanh chóng. Dần dần những khúc đường hiện ra, loáng ướt. Thôn xóm thơ mộng trước kia nay hiện ra ủ rũ. Nhiều người thở ra khi thấy căn nhà mình còn đứng vững. Nhưng cũng có kẻ âm thầm gạt lệ vì nếp cũ không còn. Họ rủ nhau trở về, chỉ để lại ít người trông chừng gia súc.

Mai tìm thấy bà ngoại ở căn nhà đầu thôn. Mấy căn nhà ở đây nhờ vị trí cao nên nước chỉ láng ngập tới nền. Bà ngoại Mai khi biết tình thế nguy ngập, chạy theo mọi người, nhưng lập cập vấp ngã và không may bị trẹo một bên chân. Bà được mấy người hàng xóm dìu vào ngôi nhà này, đặt nằm tạm trên gác xép.

Mai cầm tay bà khóc nức nở. Thái buồn rầu đứng kế bên, cố tìm lời an ủi. Những người trở về tụ lại đây, thăm hỏi bàn tán về các tai nạn, các thiệt hại và phỏng đoán những nguyên nhân gây ra trận nước lũ. Các trai tráng thì bảo nhau đi tìm vớt những đồ đạc trôi lềnh bềnh theo nước rút. Họ lội bì bõm, gọi nhau ơi ới, náo loạn khắp xóm.

Tiếng náo loạn chợt im khi nghe có tiếng còi xe hơi của tỉnh trưởng đậu trên dốc đồi.

- Ông tỉnh trưởng đến!

Ông đến cùng với ông Quận, và các nhân viên cứu thương. Họ rời xe, lội bộ vào ấp. Câu hỏi đầu tiên của nhà hữu trách khi tới đầu thôn là xem: “có ai bị thương không?”

Được biết: “Có một bà lão bị té gẫy chân”. Ông Tỉnh Trưởng liền ra lệnh cho nhân viên y tế cứu cấp.

Ông Tỉnh Trưởng được ông Trưởng ấp hướng dẫn tới ngôi nhà có bà ngoại Mai tạm trú. Theo sau có Phúc cậu con trai của ông Tỉnh trưởng. Phúc đi theo cha khi được tin ấp Tân Lập bị nước lũ tràn ngập. Trong những công cuộc xã hội. Phúc thường được cha cho đi theo. Lần này trong tai họa của ấp Tân Lập, do nhiệt tâm của tuổi trẻ thúc đẩy, Phúc đã giữ một vai trò chính yếu mà sau này có ảnh hưởng đến sự chuyển hướng của tương lai anh.

Khi nhìn thấy một cô bé đứng khóc tức tưởi ở góc nhà, bên một anh con trai trạc tuổi mình đang cố tìm lời an ủi, Phúc đã thốt gọi:

- Ba, coi kìa! Con bé tội nghiệp quá!

Luật sư Bình – ông Tỉnh trưởng vốn là một luật sư – đang đứng coi ban cứu thương băng bó tạm cho bà ngoại Mai, nghe gọi liền quay lại. Ông tiến về phía góc nhà nhìn cô bé, ôn tồn nói:

- Người con run quá. Có lẽ con bị cảm lạnh rồi. Tên con là gì? Và cha mẹ con đâu?

Mai, cô gái đó là Mai - chỉ vào bà lão đang được các y tá đặt lên trên cáng, nói:

- Thưa ông tên con là Mai. Cha mẹ con chết hết cả rồi chỉ còn có bà ngoại con thôi.

Rồi như chợt ý thức được sự việc đang xảy ra, Mai kêu:

- Trời! Các ông đem ngoại tôi đi đâu thế này?

Ông Tỉnh trưởng nói:

- Đưa lên nhà thương tỉnh! Phải để bác sĩ chữa ngay cho ngoại con mới được.

Bà ngoại Mai quay nhìn cháu rên rỉ:

- Khổ quá, cháu ơi! Rồi cháu làm sao đây?

Thái từ nãy vẫn đứng bên Mai, vội tiến lại:

- Ngoại đừng lo. Con sẽ đưa em Mai đến ở nhờ đằng nhà bà Cửu … Chắc bà ấy không nỡ từ chối.

Phúc hỏi:

- Bà Cửu anh nói đó ở đâu?

- Ở trong ấp này. Nhà bà ấy bị sập mất một vách tường, nên tôi nghe nói là bà sẽ tới ở tạm nhà người bà con bên ấp trên.

Luật sư Bình lẩm bẩm:

- Nếu người đàn bà cậu nói đó nhận săn sóc cho cô bé này thì còn gì bằng. Nhưng tôi nghĩ là bà ta cũng đang gặp tai họa như mọi người, không nên bắt bà ấy phải gánh chịu thêm một trách nhiệm nặng nề nào nữa. Vì cô bé này cần được săn sóc chu đáo, nếu không sẽ bệnh nặng. Cậu có thấy mặt nó tái nhợt và toàn thân run rẩy như đang lên cơn sốt đó không?

Phúc bàn:

- Theo con thì giải pháp tốt nhất là nên đưa cô bé này vào bệnh viện luôn.

Mai phản đối:

- Tôi không đi đâu hết! Tôi ở lại đây với ngoại tôi cơ!

Luật sư Bình cau mày:

- Ngoại con không thể ở đây được. Cả con nữa. Phải lên bệnh viện để người ta săn sóc cho.

Thái cố nài thêm:

- Xin ông cho phép em Mai ở lại với con. Bà ngoại Mai thương con lắm, nên con hứa với ông sẽ săn sóc Mai như em gái con vậy.

Phúc thắc mắc:

- Anh ở đâu?

- Tôi ở trên núi với ông Sáu Trực, ổng làm lò than, còn tôi chăn đàn bò cho bà Cửu.

Luật sư Bình tỏ vẻ ngạc nhiên:

- Như vậy mà cậu đòi săn sóc cho con bé này? Nhà cửa trên ấy hẳn là trống trải và không đủ phương tiện cho một đứa nhỏ đang bệnh.

- Nếu có em Mai, cháu sẽ thu xếp nơi ăn chốn ở tươm tất hơn. Mai vẫn lên chơi với cháu. Tuy chỉ là một căn nhà gỗ nghèo nàn cũng đủ che mưa, che gió.

Phúc lắc đầu:

- Xuống ở dưới tỉnh vẫn hơn.

Lời nói của Phúc làm Thái có cảm tưởng như vừa bị sỉ nhục. Anh lùi lại, chua chát:

- Ừ phải, tôi làm sao bì được với các người như anh!

Phúc chưa biết Thái, nên chưa thông cảm được hoàn cảnh và tâm trạng của Thái. Anh ngỡ ngàng về lời nói đó và không khỏi ngạc nhiên trước thái độ tận tụy của người con trai cục mịch này đối với cô gái bé nhỏ kia. Phúc hỏi:

- Anh nói gì?

Thái ngạo mạn đáp:

- Nói gì kệ tôi, can dự gì đến anh đâu!

Ông tỉnh trưởng còn có nhiều công việc phải lo toan hơn là để ý đến lời lẽ của một gã mà ông cho là thô lậu, nên ông lớn tiếng bảo Mai:

- Ta đã quyết định rồi! Cháu phải vào bệnh viện cùng với bà cháu – Ông dịu dàng tiếp:

- Cháu phải nghe lời ta, mới là đứa trẻ ngoan ngoãn chứ!

Mai thở dài:

- Nếu ngoại cháu đi, cháu đành theo ngoại cháu vậy.

Phúc an ủi:

- Như vậy là phải, ở bệnh viện có gì mà ngại. Có thể người ta không cho bà cháu em ở chung một phòng, nhưng em có thể thấy ngoại em hằng ngày. Tôi cũng sẽ đến thăm em luôn và nếu em có thiếu thốn điều gì, em cứ nói cho tôi biết. Tôi sẽ kể cho em nghe mọi chuyện về thôn ấp của em …

- Thật chứ?

Mai ngước lên nhìn thẳng vào cặp mắt Phúc. Cô bé cảm thấy yên tâm, nên gật đầu tỏ ý ưng chịu. Nhưng chợt thấy Thái lẳng lặng quay đi, Mai vội chạy theo:

- Anh Thái! Anh đừng giận em nghe! Mai mốt hễ ngoại khá là em trở về liền.

Đôi mắt của Thái đăm đăm nhìn Phúc, rồi bằng giọng buồn rầu nói:

- Mai cứ việc theo hắn, vì Mai muốn thế mà!

Mai khổ sở:

- Em đâu có muốn, nhưng em biết làm gì hơn được bây giờ! Em phải theo ngoại. Với lại em cũng bệnh nữa, mà anh thì không thể săn sóc cho em được anh Thái ạ!

Thái cả quyết:

- Anh săn sóc cho Mai được, anh cam đoan Mai sẽ khỏi bệnh.

Phúc hỏi, ngầm vẻ chế riễu:

- Anh định đưa cô bé ấy lên núi dưỡng bệnh giữa một đàn bò?

Thái nhún vai:

- Thôi được rồi, anh đem cô ấy đi. Hoàn cảnh của tôi không thể so với anh được. Tôi chịu thua anh đấy!

Trước khi dợm bước, Thái buồn bã dặn Mai:

- Tôi sẽ trông nom nhà cửa, săn sóc lũ heo và đàn gà cho Mai. Nhớ bảo ngoại cứ yên tâm. Mọi việc ở đây đã có tôi lo liệu chu đáo.

Rồi không nhìn ai, Thái bước thẳng ra ngoài dấn mình vào cơn mưa tầm tã.